Około 52 km od Poza Zgiełkiem, w niewielkiej warmińskiej wiosce, stoi jedno z najwspanialszych dzieł baroku w Polsce – sanktuarium Nawiedzenia NMP w Świętej Lipce. Pielgrzymi przybywają tu od ponad 500 lat, przyciągani cudowną figurą Matki Bożej i słynnymi organami ze śpiewającymi figurami aniołów.
Historia – od cudownego drzewa do barokowej bazyliki
Legenda głosi, że w XV wieku skazaniec, oczekując na wykonanie wyroku, wyrzeźbił figurę Matki Bożej i umieścił ją na lipie. Następnego ranka okazał się niewinny – a figura zaczęła czynić cuda. Pierwsze wzmianki o kaplicy przy świętej lipie pochodzą z 1491 roku. Po zniszczeniu przez reformację jezuici odbudowali sanktuarium w XVII wieku; obecny kościół barokowy wzniesiono w latach 1688–1693 i jest uważany za arcydzieło architektury sakralnej Europy Środkowej. W 2018 roku obiekt wpisano na listę Pomników Historii.
Słynne organy z tańczącymi aniołami
Główną atrakcją sanktuarium są organy z 1721 roku – instrument nie tylko muzyczny, ale i wizualny. Podczas gry poruszają się drewniane figurki aniołów i świętych umieszczone w prospekcie organowym, co od pokoleń zachwyca pielgrzymów i turystów. Organy posiadają 40 głosów i wyjątkowe traktury mechaniczne. Koncerty organowe odbywają się tu cyklicznie przez cały sezon letni – warto sprawdzić harmonogram i zaplanować wizytę na czas jednego z nich.
Krużganki, kaplice i otoczenie
Kościół otaczają unikalne krużganki z czterema kaplicami w narożnikach, ozdobione freskami i stiukami. To jeden z niewielu takich kompleksów zachowanych w tej formie w Polsce północno-wschodniej. Przy sanktuarium działa centrum pielgrzymkowe z możliwością noclegu. Niedaleko – 3 km – leży Reszel ze swoim gotyckim zamkiem. Całość regionu warmińskiego – z Lidzbarkiem Warmińskim, Reszlem i Świętą Lipką – tworzy wymarzoną pętlę na jednodniową wycieczkę z Poza Zgiełkiem.
Wskazówka dla odwiedzających
Zaplanuj wizytę podczas jednego z regularnych koncertów organowych – godziny podane są na stronie sanktuarium. Sanktuarium jest całkowicie bezpłatne. W pobliżu warto połączyć zwiedzanie z [[Zamkiem w Reszlu|zamek-reszel]] (3 km) i [[Lidzbarkiem Warmińskim|lidzbark-warminski]] (ok. 25 km) – tworząc pełną pętlę warmińską z Poza Zgiełkiem.
Zdjęcie: Wikimedia Commons / Alfista33 / CC BY-SA 3.0 PL
